Całą gospodarkę narodową podzielić można na sferę produk­cji materialnej i sferę nieprodukcyjną (usługi nieprodukcyjne). W zakresie produkcji materialnej gospodarka narodowa składa się z trzech zasadniczych pionów: Produkcja. Transport i łączność. Obrót towarowy. Transport i łączność oraz obrót towarowy zaliczamy do tzw. usług produkcyjnych, gdyż są one bezpośrednio zwią­zane z produkcją i przyczyniają się do powstawania dochodu na­rodowego. Produkcję dzielimy na dwa zasadnicze działy: na produkcję przemysłu (łącznie z rzemiosłem) i rolnictwa (do rol­nictwa zaliczamy także leśnictwo, hodowlę, rybołówstwo itp.). Przemysł podzielić możemy na: energetykę, przemysł wydobyw­czy (kopalnie) i przetwórczy. Według tego podziału budownictwo jest jedną z gałęzi przemysłu przetwórczego. Ze względu jednak na zupełnie odmienne cechy budownictwa, w porównaniu z innymi działami produkcji, zwykle nie zalicza się go do przemy­słu, lecz wyodrębnia w samodzielny dział produkcji narodowej. Z tego właśnie powodu w różnych tabelach statystycznych i na- rodowych planach gospodarczych wymienia się dział budownictwa obok działu przemysłu i rolnictwa. Tak więc istnieją przede wszystkim trzy działy gospodarki narodowej, w których odbywa się produkcja materialna: przemysł, budownictwo, rolnictwo. Ich udział w wytwarzaniu dochodu narodowego w r. 1959 ilustruje rys. 1-4. Z rysunku widać, że prawie połowa dochodu narodowego powstaje u nas w przemyśle, a tylko czwarta część w rolnictwie. Budownictwo wytwarza prawie dziesiątą część naszego dochodu. Poszczególne działy gospodarki na­rodowej dzielą się na gałęzie, gałę­zie na grupy, a te z kolei na r o-d z a j e. Najważniejszymi gałęziami na­szego przemysłu są: spożywczy, maszyno­wy i metalowy, włókienniczy, paliw i ko-kso-chemiczny, hutnictwo żelaza, drzew­ny, materiałów budowlanych, energii elektrycznej i cieplnej, hutnictwo metali nieżelaznych, papierniczy. Łączna wartość produkcji wyżej wy­mienionych gałęzi w przemyśle uspołe­cznionym wynosiła w 1958 roku 412 mi­ liardów złotych. Biorąc rzecz teoretycznie, budownictwo jest jedną z gałęzi przemysłu, wytwarza ono bowiem dobra zaspokajające nasze po­trzeby przy użyciu pracy ludzkiej i maszyn. Najczęściej wydzie­lamy je z przemysłu w odrębny dział gospodarki narodowej ze względu na jego specyficzne cechy. Pojęcie budownictwa wymaga ścisłego sprecyzowania. W zna­czeniu wąskim budownictwem nazywamy przede wszystkim wy­konywanie wszelkich budynków. Jednak poza budynkami istnieją jeszcze inne obiekty budowlane. Pojęcie obiektu budowlanego jest znacznie szersze od pojęcia budynku. O ile budynkiem na­zywamy obiekt służący dla pomieszczenia ludzi, zwierząt lub Przemyśl i rzemiosło 49.7% Rolnictwo i Leśnictwo25.0% Budownictwo 9.JZ Transport i łączność oraz obrót towarowy 16.02, Rys. 1-4. Schemat ilu­strujący procentowy udział w wytwarzaniu dochodu narodowego w r. 1959 rzeczy, posiadający ściany lub słupy oraz pokrycie, o tyle obiek­tem w znaczeniu ogólnym jest nie tylko budynek, lecz również most, droga, zapora wodna itd. W znaczeniu szerszym do bu­downictwa zaliczamy więc również wykonywanie wszelkich bu­dowli, tak zwanych niekubaturowych, jak drogi, mosty, roboty ziemne, wodne itp. Nazywamy je robotami inżynierskimi. Często do budownictwa zalicza się także wszelkie melioracje grun­tów, przeprowadzanie przewodów, urządzanie terenów zielonych itp., a nawet prace geologiczne i geodezyjne. Budownictwo w znaczeniu szerokim obejmuje więc również wszystkie wy­żej wymienione prace. Budownictwem można nazwać ogólnie wszelką działalność, polegającą na wznoszeniu i zmianie rzeczy nieruchomych, trwale połączonych z powierzchnią ziemi. Podział budownictwa na poszczególne rodzaje może być różny, zależnie od kąta widzenia, pod jakim je rozpatrujemy i tak: 1. Zależnie od rodzaju robót: Roboty budowlane ogólne, polegające na wznoszeniu, przebudowie lub odbudowie wszelkiego typu budynków wraz z instalacjami i pracami przygotowawczymi, jak odgruzowanie i niwelacja terenu. W skład robót budowlanych ogólnych wcho­dzą budynki: mieszkaniowe, użyteczności publicznej, przemysłowe, wiejskie. Roboty budowlane specjalne, jak fundamenty pod maszyny, roboty górnicze i wiertnicze, roboty inżynierii lądowej i wodnej (drogi, mosty, tory kolejowe, zewnętrzna sieć instalacji, regulacja rzek, melioracja gruntów), roboty sieciowe siły, światła i telekomunikacji. Roboty montażowe, polegające na ustawianiu oraz mon­tażu maszyn i urządzeń. 2. Zależnie od przeznaczenia budowli: budownictwo miejskie, budownictwo przemysłowe. Przy podziale tym do obu grup wchodzą zarówno budynki, jak i roboty specjalne oraz montażowe. 3. Zależnie od sposobu mierzenia robót: budownictwo kubaturowe (budynki), budownictwo niekubaturowe (mosty, drogi, zapory oraz roboty montażowe). 4. Zależnie od kierunku działalności gospodarczej i źródeł finansowania: budownictwo kubaturowe (budynki), budownictwo remontowe.